Nöbetçi Eczaneler
Türkiye’de A grubu cerrahi girişimler kapsamında ilk telecerrahi uygulaması, Balıkesir Üniversitesi Tıp Fakültesi Üroloji Anabilim Dalı ile İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Üroloji Anabilim Dalı iş birliğinde gerçekleştirildi. Parsiyel nefrektomi ameliyatına uzaktan ve eş zamanlı katılım sağlandı.
Uygulama, 8. Ürolojik Cerrahi Kongresi kapsamında canlı olarak yayımlandı. Balıkesir Üniversitesi’nde gerçekleşen ameliyata İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa’dan bağlantıyla katılan uzmanlar, farklı şehirlerdeki cerrahi ekiplerini aynı işlem üzerinde buluşturdu.
Telecerrahi uygulaması nasıl gerçekleştirildi?
Ameliyatın Balıkesir Üniversitesi Tıp Fakültesi Üroloji Anabilim Dalı’nda yapılması, uygulamanın merkezler arası iş birliği modelini görünür kıldı. İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Üroloji Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Bülent Önal ile Doç. Dr. Mehmet Hamza Gütekin, uzaktan ve eş zamanlı bağlantıyla ameliyata katıldı.
Balıkesir ekibinde ise Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Şakir Ongün, Doç. Dr. Çağdaş Şenel ve Dr. Öğr. Üyesi İbrahim Can Aykanat yer aldı. Robotik cerrahi ve telecerrahi teknolojilerinin birlikte kullanıldığı uygulama, uzmanların aynı cerrahi sürece katkı sunmasını sağladı.
Canlı yayın, gelişen teknolojinin kongre katılımcılarıyla paylaşılmasını da mümkün kıldı. Böylece telecerrahi, yalnızca uzak iletişim yöntemi değil; farklı kurumlardaki hekimlerin eş zamanlı olarak çalıştığı bir operasyon iş birliği olarak tanıtıldı.
Uzaktan ve eş zamanlı ürolojik cerrahi
Telecerrahi uygulaması, coğrafi sınırların cerrahi bilgi paylaşımı üzerindeki etkisini azaltıyor. Uzak merkezlerdeki hekimler, deneyimli ekiplerle eş zamanlı çalışabiliyor; işlem sırasında görüşme, yönlendirme ve karar verme süreçlerine katılabiliyor.
Bu model, özellikle ileri uzmanlık gerektiren operasyonlarda farklı kurumların bilgisini bir araya getiriyor. Eş zamanlı bağlantı, uzaktan katılımın yalnızca izlemekle sınırlı kalmadığını ve uzmanların sürece etkin biçimde dahil olabildiğini gösterdi.
Parsiyel nefrektomi neden önemli?
Bu ameliyatta böbrekteki tümörlü doku çıkarılırken sağlıklı böbrek dokusunun mümkün olduğunca korunması hedeflendi. Parsiyel nefrektomi, uygun hasta grubunda tümör kontrolü sağlarken böbrek fonksiyonlarının sürdürülmesini amaçlayan bir ürolojik girişimdir.
Telecerrahi uygulamasının bu koruyucu cerrahi yaklaşımı üzerinde gerçekleştirilmesi, uzaktan ameliyat teknolojilerinin farklı branşlardaki kullanım alanlarını genişletiyor. İlk uygulamanın doğrudan parsiyel nefrektomi üzerinde yapılması, alanın klinik uygulama açısından önemli bir aşamaya ulaştığına işaret ediyor.
Eş zamanlı iş birliğinin değeri
Uygulamanın asıl katkısı, iki tıp fakültesi arasındaki bilgi ve deneyim paylaşımını doğrudan cerrahi iş birliğine dönüştürmesi oldu. Uzmanlar aynı ameliyat sürecinde bir araya geldi; böylece karar verme, teknik uygulama ve hasta güvenliği odağında ortak hareket edebildi.
Bu iş birliği biçimi, telecerrahinin gelecekte eğitim, mentorluk ve referanslı cerrahi gibi alanlarda nasıl kullanılabileceğine ilişkin önemli örnekler sunuyor. Farklı merkezlerde görev yapan uzmanların aynı cerrahi sürece katılması, bilgi paylaşımını daha etkili ve doğrudan hale getiriyor.
Projeye teknik altyapı ve kongre imkânı sağlayan İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa Rektörü Prof. Dr. Hüseyin Botanlıoğlu ile Balıkesir Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Yücel Oğurlu’na teşekkür edildi. Ayrıca 8. Ürolojik Cerrahi Derneği Kongresi’ni düzenleyen ÜCD Başkanı Prof. Dr. Levent Sağnak ve yönetim kurulu üyeleri, uygulamanın gerçekleşmesindeki destekleriyle anıldı.
Telecerrahide sonraki adımlar
Bu öncü çalışmanın, telecerrahi uygulamasının Türkiye’de daha geniş sağlık kurumları arasında geliştirilmesi açısından referans oluşturabileceği belirtiliyor. Güvenlik, teknolojik altyapı, hasta onayı, veri koruma ve cerrahi ekipler arasındaki sorumlulukların net biçimde tanımlanması ise sistemin sağlıklı büyümesi için temel gereklilikler arasında yer alıyor.
Başarılı örnekler, robotik cerrahi ile telecerrahinin gelecekte daha yaygın biçimde birlikte kullanılabileceğine işaret ediyor. Türkiye’de A grubu cerrahi girişimler kapsamında gerçekleştirilen ilk telecerrahi uygulaması, uzaktan ve eş zamanlı ameliyatın iki üniversite arasında uygulanabilir bir model olduğunu gösterdi.
Kongrede canlı yayımlanan operasyon, telecerrahi alanında önemli bir gelişme olarak kayda geçti. Uygulamanın başarılı tamamlanması, uzaktan ameliyatların gelecekte eğitim ve klinik iş birliği amaçlı kullanımı açısından yeni bir başlangıç niteliği taşıyor.
Kaynak: İHA