Balıkesir’in Sındırgı ilçesinde hayata geçirilen “Kadın Eliyle Doyan Patiler” projesi, gıda atıklarını sürdürülebilir hayvan mamasına dönüştürerek kadın emeğini döngüsel ekonomiyle buluşturdu. Çevresel ve ekonomik değerin birlikte üretildiği örnek bir model ortaya koyan proje, yeşil dönüşüm açısından dikkat çekici bir başarı hikâyesi sunuyor.
Gıda Atıkları Çevre Dostu Üretime Dönüşüyor
Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı Kalkınma Ajansları Genel Müdürlüğü koordinasyonunda, Güney Marmara Kalkınma Ajansı (GMKA) tarafından Türkiye Sosyal Kapsayıcı Yeşil Geçiş Projesi (SoGreen) kapsamında desteklenen proje, Sındırgı Emekçi Kadınlar Tarım Gıda Turizm Sosyal Hizmetler Üretim ve İşletme Kooperatifi tarafından uygulamaya alındı.
Proje ile günümüzde önemli çevresel sorunlardan biri olan gıda atıklarının döngüsel ekonomi yaklaşımıyla yeniden değerlendirilmesine yönelik sürdürülebilir bir üretim modeli oluşturuldu.
Sıfır Atık Hedeflerine Katkı Sağlayan Üretim Modeli
Gıda atıklarının doğrudan bertaraf edilmesi yerine yeniden üretim döngüsüne dâhil edilmesini esas alan proje kapsamında, geleneksel mama üretim yöntemlerine alternatif, daha düşük kaynak ve enerji tüketimine dayalı “Sürdürülebilir Hayvan Besleme” modeli hayata geçirildi.
Böylece atıkların çevresel yükünün azaltılmasının yanı sıra yerel ölçekte ekonomik değere dönüştürülmesine yönelik örnek bir uygulama geliştirildi. Proje, kaynakların verimli kullanılması, atıkların azaltılması ve yeniden değerlendirilmesi bakımından sıfır atık hedeflerine katkı sağlarken, yerelde çevre dostu üretim kapasitesinin geliştirilmesine de imkân sundu.
Sıfır Atık ve Yeşil Dönüşümün Merkezinde Kadın Emeği
Projenin önemli yönlerinden birini de üretim modelinin bir kadın kooperatifi bünyesinde hayata geçirilmesi oluşturdu. Proje sayesinde kooperatif üyesi kadınların yeşil ekonomi alanında üretim yapabilme kapasiteleri güçlendirilirken, kadınların ekonomik hayata daha aktif katılımının desteklenmesi amaçlandı.
Çevresel sürdürülebilirliği sosyal kapsayıcılıkla bir araya getiren proje; kadın emeğinin yerel kalkınmaya, döngüsel ekonomiye ve çevre dostu üretime katkısını somut bir uygulamayla ortaya koydu.
Atığı Değere, Kadın Emeğini Yeşil Ekonominin Gücüne
Projenin tamamlanmasına ilişkin değerlendirmede bulunan Güney Marmara Kalkınma Ajansı Genel Sekreteri Onur Adıyaman, projenin SoGreen’in çevresel ve sosyal hedeflerini yerelde bir araya getiren güzel örneklerden biri olduğunu belirterek şu ifadeleri kullandı:
“Yeşil dönüşümü yalnızca enerji veya teknoloji yatırımlarından ibaret görmüyoruz. Kaynaklarımızı daha verimli kullanan, atığı yeniden üretimin bir parçası hâline getiren ve bunu yaparken kadınların ekonomik hayattaki rolünü güçlendiren modelleri de bu dönüşümün önemli bir parçası olarak değerlendiriyoruz.”
Adıyaman, “Kadın Eliyle Doyan Patiler projesinde gıda atıklarının ekonomik değere dönüştürülmesi ile kadın emeğinin üretime kazandırılmasının aynı model içerisinde buluştuğunu” vurgulayarak, Güney Marmara’da çevresel sürdürülebilirliği ekonomik ve sosyal faydayla birleştiren bu tür uygulamaların yaygınlaşmasını önemsediklerini söyledi.
Yerel Kalkınmaya Işık Tutan Sürdürülebilir Model
Bu yönüyle proje, yalnızca gıda atıklarının değerlendirilmesine yönelik çevresel bir çalışma olmanın ötesinde, kadınların üretim süreçlerinde daha güçlü biçimde yer aldığı, yerel kaynakların ekonomik değere dönüştürüldüğü sürdürülebilir bir kalkınma modeli ortaya koydu.
